کس تیلرسون وزیر خارجه آمریکا برای اولین بار به طور علنی اذعان کرده است که در زمینه سیاست خارجی به خصوص توافق اتمی ایران با دونالد ترامپ رئیس جمهور اختلاف نظرهایی دارد.
او که روز سه شنبه در یک کنفرانس خبری در واشنگتن به سوالات خبرنگاران پاسخ می داد همچنین سعی کرد این گمانه زنی را رد کند که از وضعیت خود سرخورده است و دنبال راهی برای ترک دولت می گردد.
اولین بار است که آقای تیلرسون درباره اختلاف خود با آقای ترامپ درباره حفظ برجام (برنامه جامع اقدام مشترک میان ایران و قدرت ها) حرف می زند اما رسانه های آمریکایی قبلا به این مساله اشاره کرده بودند.
آقای تیلرسون اما گفت که ایران روح برجام را با فعالیت هایش نقض می کند و افزود که آمریکا درحال همکاری با متحدانش برای اطمینان از پایبندی ایران به توافق است.
آقای تیلرسون روز سه شنبه گفت: “او و من دیدگاه های متفاوتی درباره چیزهایی مثل برجام و چگونگی استفاده از آن داریم.”
او اضافه کرد: “اما من فکر می کنم اگر این اختلاف ها وجود نداشته باشد، مطمئن نیستم که درحال خدمت به او باشم.”
دولت ترامپ دو هفته پیش در روز ۱۸ ژوییه برای دومین بار تایید کرد که ایران به توافق اتمی که دو سال پیش با قدرت ها امضا کرد پایبند بوده است.
همان زمان رسانه های آمریکایی گزارش دادند که آقای ترامپ با اکراه و پس از اصرار بعضی مقام های ارشد دولت حاضر به تایید پایبندی ایران به برجام شد.
نیویورک تایمز نوشت که از جمله رکس تیلرسون وزیر خارجه و جیمز متیس وزیر دفاع خواهان این پایبندی بودند اما آقای ترامپ پافشاری می کرد که نمی خواهد برجام را نگه دارد.
به نوشته نیویورک تایمز آقای ترامپ بار قبل – سه ماه پیش – هم نمی خواست پیروی ایران از برجام را تایید کند اما اعضای ارشد دولت او را قانع کردند تا زمان تنظیم یک استراتژی تازه برای رسیدگی به مشکل ایران چنین کند.
لس آنجلس تایمز هم گزارش داده بود که آقای تیلرسون “استدلال می کرد که پیش از آنکه عدم پایبندی ایران به برجام اعلام شود باید زودتر متحدان آمریکا را آگاه کرد.” به نوشته این روزنامه آقای ترامپ نهایتا بعد از تقریبا یک ساعت گفتگو قانع به حمایت از برجام شد اما درخواست کرد طرحی برای برخورد سخت تر با ایران تنظیم شود.
براساس قانونی که کنگره وضع کرده دولت آمریکا باید هر ۹۰ روز یک بار قانونگذاران را در جریان میزان پایبندی ایران به برجام بگذارد.
آقای ترامپ به روزنامه وال استریت ژورنال گفت: “اگر در اختیار من بود، ۱۸۰ روز قبل عدم پایبندی آنها را اعلام می کردم.”
او همچنین گفت که “شگفت زده خواهد شد” اگر ایران در ماه سپتامبر که بار دیگر زمان تهیه گزارش بعدی می رسد همچنان به برجام متعهد باشد.
آقای تیلرسون روز سه شنبه گفت آمریکا درحال کار با سایر طرف های برجام “به خصوص متحدان اروپایی خود است تا اطمینان حاصل کند که کلیه جنبه های توافق به طور کامل اجرا می شود.”
او بار دیگر بر این نقطه نظر دولت ترامپ تاکید کرد که آن توافق “فقط به قسمت خیلی کوچکی” از اقدامات ایران رسیدگی می کند و “همه فعالیت های مخرب دیگر آنها در منطقه را نادیده می گیرد.”
این اشاره ای به برنامه موشکی ایران و نقش این کشور در عراق، سوریه و به گفته آمریکا یمن است.
او گفت: “بحث درباره ایران با برجام شروع و تمام نمی شود.”
او گفت از آنجا ایران با امضای آن موافقتنامه “پیشاپیش پاداش گرفته” آمریکا اهرم های زیادی برای فشار بر این کشور ندارد و مشغول همکاری با متحدانش است تا با “فشار جمعی” ایران را وادار به تغییر رفتار کند.
او گفت مهم است که آمریکا رابطه با متحدانش را در این مورد حفظ کند.
شکایت ایران
همزمان در روز سه شنبه به نقل از علی لاریجانی رئیس مجلس گزارش شد که ایران شکایتی را علیه آمریکا تسلیم کمیته ای کرده که وظیفه اش نظارت بر نقض احتمالی برجام است.
در این شکایت آمریکا به نقض برجام متهم می شود.
آقای لاریجانی گفت: “درباره اعمال تحریمهای جدید آمریکا، علاوه بر اینکه اقدامات دیپلماتیک باید صورت بگیرد، باید شکایتی نیز به شورا و کمیسیون مربوطه در این رابطه ارسال شود که این موضوع صورت گرفته است و در این راستا اطلاعیهای که از سوی کمیسیون مربوطه صادر شده، بیانگر این است که آمریکاییها تخلفاتی در اجرای برجام داشتهاند و برخی از کشورها بهصورت بسیار صریح بیان کردند که اقدامات آمریکا نقض برجام محسوب میشود و در جلسه بعدی این موضوعات در سطح وزرا بررسی میشود.”
کمیسیونی که آقای لاریجانی به آن اشاره دارد متشکل از نمایندگان کلیه هفت کشور طرف این موافقتنامه یعنی ایران، بریتانیا، چین، فرانسه، آمریکا، روسیه، آلمان و آمریکاست و هدایت آن را فدریکا موگرینی مسئول ارشد سیاست خارجی اتحادیه اروپا به عهده دارد.
دولت آمریکا روز ۱۸ ژوییه بلافاصله بعد از تایید برجام تحریم های تازه ای را در ارتباط با آزمایش های موشکی ایران، حمایت از دولت سوریه و سرقت نرم افزاری اعلام کرد.
تحریمهای جدید ایالات متحده بر فعالیتهای مرتبط با برنامه هوافضایی سپاه پاسداران شامل تولید و آزمایش موشک بالستیک و هواپیماهای بدون سرنشین، و اقدامات نیروی دریایی سپاه از جمله عملیات “تهدید آمیز” قایقهای این نیرو در نزدیکی ناوگان آمریکایی در خلیج فارس تاکید داشت.
علاوه بر این، چند شهروند و موسسه ایرانی به هک کردن و سرقت اطلاعات از موسسات متعلق به آمریکا و سایر کشورهای غربی و در مواردی انتقال این اطلاعات به نهادهای حکومتی ایران و همچنین کمک به محدود کردن دسترسی شهروندان ایرانی به اطلاعات متهم شدهاند.بی بی سی